Datganiad i’r wasg 8.11.09 Mae’r cyhoeddiad diweddaraf hwn gan yr Adran Ynni a Newid Hinsawdd o blaid y diwydiant niwclear yn un allan o gyfres hir o ddatganiadau tebyg dros y bedair blynedd ddiwethaf gan lywodraeth flinedig a diweledigaeth Gordon Brown a Tony Blair. Yn hytrach na gweithredu’n gadarn dros raglen gynhwysfawr o arbed ynni a datblygu ynni adnewyddol yn ei holl amrywiaeth, dewisodd Blair a Brown gamu yn ôl i dechnoleg niwclear sy’n fethiant o ganol yr ugeinfed ganrif ymlaen. Mae’r Arolygaeth Sefydliadau Niwclear yn asesu dau adweithydd sef yr AP1000 gan gwmni Toshiba Westinghouse, a’r EPR gan y cwmni Ffrengig Areva. Yn achos yr adweithydd Siapaneaidd/Americanaidd AP1000, mae arolygwyr y diwydiant niwclear yn yr Unol Daleithiau wedi cwestiynu gallu cragen allanol yr adweithydd i wrthsefyll tornado, daeargryn neu hyd yn oed wyntoedd cryfion. Gofynnodd yr arolygwyr niwclear Prydeinig yn ddiweddar am wybodaeth sut y byddai cynllun yr AP1000 a’r EPR yn gwrthsefyll ymosodiad gan awyren. Yn ychwanegol at bryderon am effaith bosibl ymosodiadau terfysgol, mae gan arolygwyr Prydain, Ffrainc a’r Ffindir bryderon am gynlluniau rheoli diogelwch yr EPR. Dyma ddywedodd arolygwyr Prydain mewn llythyr at gwmni Areva:- “We have serious concern about your proposal, which allows lower safety class systems or manual controls to override higher safety class systems.” Mae arolygwyr y Ffindir yn gofyn yr un cwestiynau wrth i Areva geisio codi gorsaf niwclear newydd yn Olkiluoto. Mae’r gwaith adeiladu yno dros dair blynedd y tu ôl i’r amcan gwreiddiol, ac mae’r gost gychwynnol o 3.2 biliwn ewro wedi saethu i fyny i 5.8 biliwn ewro. Yn gryno, beth sy’n digwydd yn Olkiluoto yw codi gorsaf niwclear heb gynllun terfynol yn ei le. Does dim syndod felly bod cwmni Siemens wedi tynnu allan o’r prosiect gan adael Areva a chwmni gwladwriaethol ynni’r Ffindir yn ffraeo dros gost a chynllun yr adweithydd newydd. Y cwestiwn mawr arall mae Ed Milliband yn llwyr anwybyddu yn ei ddatganiadau yw’r defnydd o danwydd iwraniwm dwysach yn yr AP1000 a’r EPR. Dymuniad y diwydiant niwclear fyddai gallu gadael y tanwydd yn yr adweithydd am gyfnod hirach o lawer na’r hyn a wneir mewn gorsafoedd niwclear ar hyn o bryd. Byddai’r tanwydd hwn yn creu gwastraff dwy waith poethach a dwy waith mwy ymbelydrol na’r gwastraff a gynhyrchir ar hyn o bryd. Byddai’n rhaid ei storio ar y safle lle caiff ei gynhyrchu am o leiaf ganrif. O gofio nad oes ateb boddhaol i broblem ein gwastraff niwclear hyd yn hyn, pa synnwyr sydd yna mewn symud i dir cwbl ddieithr y tu hwnt i brofiad y diwydiant niwclear Prydeinig. O safbwynt talu am orsafoedd niwclear newydd, roedd cwmniau fel EDF a E.ON yn brolio mor ddiweddar a dwy flynedd yn ôl y gallent eu codi heb gymorth arian trethdalwyr. Ers y gwanwyn eleni, mae’r ddau gwmni yma wedi datgan yn glir iawn na fedrent godi gorsafoedd niwclear newydd heb gymorth cyhoeddus sylweddol. Nid yw hynny’n syndod chwaith o ystyried bod gan E.ON ddyledion o £40 biliwn, a EDF ddyledion o £36 biliwn. Un ffordd o godi’r arian cyhoeddus hwn dan drafodaeth ar hyn o bryd yw gosod treth niwclear sylweddol ar bob bil trydan. Gan fod coffrau’r Wladwriaeth Brydeinig yn bur wag yn dilyn achub banciau, ydy hi’n deg disgwyl i ni dalu’n ddrud am ein trydan er mwyn ariannu technoleg fudr, peryglus o ymbelydrol wenwynig ac eithriadol o ddrud?

Gwrthdaro niwclear rhwng Caerdydd a Llundain

Cadarnhaodd Jane Davidson, Gweinidog Amgylchedd Llywodraeth Cymru, safbwynt a fynegwyd gan Rhodri Morgan ym Mehefin 2007, sef nad oes angen gorsafoedd niwclear newydd yng Nghymru gan y byddwn yn fwy na hunan gynhaliol o safbwynt cynhyrchu trydan o fewn ychydig flynyddoedd. +>>

 

 

Grwpiau Gwrth Niwclear i Gyfarfod Cynhelir gyfarfod CWNC, PAWB a mudiadau gwrth-niwclear eraill yn CAT Machynlleth, Dydd Sul Mawrth 22ain 2009 o 1 o'r gloch ymlaen. Bwriad y cyfarfod yw trafod y ffordd ymlaen gyda'r ymgyrch yn erbyn Wylfa B. Bydd Hugh Richards (CWNC) ) yn trafody papur a gaeth ei gyflwyno i'r Cynnulliad. Croeso i bawb, ond cofiwch mae hwn yn cyfarfod i weithredwyr gwrth-niwclear, nid cyfarfod cyhoeddus/trafodaeth am ynni niwclear yn gyffredinol.

 

O'r Wasg :

The Independent on Sunday, 8 Chwefror 2009

"Mae adweithyddion newydd wedi'u cynllunio i Brydain yn mynd i gynhyrchu llawer gwaith mwy o ymbelydredd na'r adweithyddion blaenorol gall gael ei ryddhau'n gyflym mewn damwain" Darllen mwy >>

Yn chwythu i ffwrdd

Mae'r Guardian wedi adrodd ar Ddydd Mercher 14 Iownawr 2009 bod:

Areva, the French nuclear plant designer expected to be at the forefront of a British atomic power revival, has become embroiled in a war of words with a Finnish utility over delays at the site of Europe's first new nuclear station for 30 years.

The latest setback will worry ministers in London who are trying to convince sceptics that nuclear can deliver quickly and efficiently to meet the looming energy "crunch" after 2015.

Jarmo Tanhua, chief executive of Teollisuuden Voima Oy (TVO), the Finnish electricity provider, said he was "extremely disappointed" that Areva had told it that the Olkiluoto 3 facility was not going to be completed until 2012 – three years later than originally expected.

But he also attacked Areva and its German consortium partner Siemens for suggesting the embarrassing problems that have given valuable ammunition to the anti-nuclear lobby had been caused by the Finns.

Gwaith i bobol Môn?

Mae erthygl bach yn Private Eye yn ddiweddar yn cynnwys y canlynol am RWE, gobaith mawr gwleidyddion Ynys Môn:

"RWE's contractors on the Staythorpe gas-fired power station in Nottinghamshire are two Spanish firms, Montperssa & FMM. Both announced that that they had no intention of employing local labour, or indeed using UK workers for the vast majority of work on the site, telling outraged construction unions they would supply workers from abroad"...

 

Ymgynghoriad y Llywodraeth yn "ddiffygiol" Mewn ymateb i gwyn a gyflwynwyd gan Greenpeace 13 mis yn ôl, mae’r Marketing Research Standards Board wedi canfod bod ail ymgynghoriad cyhoeddus gan llywodraeth Gordon Brown ar ynni niwclear yn 2007 yn ddiffygiol.Defnyddiodd y llywodraeth gwmni ymchwil marchnad o’r enw “Opinion Leader Research” a gynhaliodd yr holi ar draws gwledydd Prydain ar gynigion y llywodraeth i gynnwys gorsafoedd niwclear newydd fel rhan o’r cymysgedd ynni. Dyma oedd beirniadaeth ddeifiol Marketing Reseaerch Standards Board o ddulliau “Opinion Leader Research” ar ran llywodraeth Gordon Brown:- “information was inaccurately or misleadingly presented, or was imbalanced, which gave rise to a material risk of respondents being led towards a particular answer.”Disgwylir yn awr i “Opinion Leader Research” weithredu dan gyfarwyddyd y Marketing Research Standards Board “to take corrective action with regard to the process that resulted in the breach in this case”. Arwyddocad hynny yw bod polisi ynni’r llywodraeth mewn anhrefn llwyr ar ôl iddynt geisio hybu achos ynni niwclear trwy ddulliau amheus ac amhriodol.Mae PAWB yn galw ar y llwyntio ar raglen eang o arbed ynni a chynhyrchu ynni adnewydywodraeth i roi’r gorau i’w cefnogaeth gibddall i ynni niwclear, a chanolbdol o’r holl ffynonellau amrywiol sydd ar gael.

Wfft i’r Cysylltiad Ffrengig!

Mae’r cyhoeddiad gan gwmni trydan Ffrengig EDF eu bod yn gwerthu’r tir a brynwyd ganddynt yn ddiweddar ger gorsaf niwclear y Wylfa (gweler yr eitem isod) yn tanlinellu’r ffaith bod y Wylfa yn gystadleuydd gwan ar gyfer ail orsaf niwclear. Pe bai’r safle yn un gwirioineddeol ffafriol, ni byddai EDF wedi penderfynu gwerthu’r tir hwn a brynwyd mor ddiweddar mor gyflym.

Tra bod EDF yn symud eu sylw at safleoedd mwy ffafriol British Energy y maent yn y broses o’u prynu, daeth yr amser i rai gwleidyddion lleol ymatal rhag camarwain pobl i feddwl bod dyfodol i’r Wylfa fel safle cynhyrchu ynni niwclear. Yn hytrach, dylent ganolbwyntio ar ymrwymiad Llywodraeth y Cynulliad Cenedlaethol i hybu ynni adnewyddol, a’i dymuniad i osod Cymru yng nghanol chwyldro ynni gwyrdd a glân.

3 Astudiaeth yn Cysylltu Canser â Niwcs Darganfuwyd bod cynnydd o 117% mewn Leukaemia ymhlith plant ifanc yn byw ger sefydliadau niwclear mawr yn yr Almaen rhwng 1980 a 2003. Y stori'n llawn >>>

Cwmni'n Prynu Tir ger Y Wylfa

Deellir bod cwmni Ffrengig gyda hanes diogelwch digon amheus, EDF Energy, wedi prynu tir amaethyddol o gwmpas y Wylfa, gyda golwg ar y llywodraeth yn cymeradwyo codi gorsaf ynni newydd ar yr Ynys.

Mae'r asiantaeth diolgelwch niwclear Ffrengig ASN wedi darganfod cyfres o ddifygion yn adeiladwaith adweithydd yn Normandy a ystyrir fel sail i gynlluniau i orsafoedd mae EDF yn bygwth i Brydain. Dywed ASN bod chwarter y weldiau yn yr amddiffyniad dur ddim yn cydymffurfio â safonau weldio arferol, a bod craciau wedi eu darganfod yn y sylfaen, y ddau yn elfennau hollbwysig i ddiogelu rhag damwain ymbelydrol.

Mae'r adroddiadau – mewn cyfres o lythyrau ynglyn ag archwiliadau rhwng Rhagfyr ac Ebrill – yn sicr o achosi cryn bryder gan bod diffygion tebyg wedi eu rhestri mewn adroddiad blaenorol gan awdurdod diogelwch y Ffindir ar yr unig adweithydd arall o'r math hwn sy'n cael ei godi unrhywle yn y byd.

Mae'r adroddiad blaenorol wedi achosi i'r adweithydd yn y Ffindir ar ynys Olkiluoto redeg ddwy flynedd ar ei hôl hi, tair blynedd ar ôl i'r gwaith adeiladu gychwyn. Credir hefyd bod yr adroddiad beirniadol wedi ychwanegu £1,000,000,000 at gost y prosiect. Byddai oedi a gor-wario tebyg yma yn creu anhrefn i raglen niwclear y llywodraeth, a gallai hyd yn oed arwain at ei ddileu.

Annwyl Albert Llythyr Agored at Albert Owen A.S. Ynys Môn. ...Wrth drafod problem gwastraff, fe ddywedoch chi gyda chryn argyhoeddiad:- “Maen nhw’n gwybod beth i’w wneud efo’r gwastraff” Y llythyr yn llawn >>>

 

80% YN DWEUD NA i WYLFA-B Cynhaliodd papur newydd North Wales Chronicle bleidlais ar lein, ar eu gwefan, rhwng Ionawr 17 – 25 yn gofyn a ddylai Ynys Môn gael gorsaf niwclear newydd? Y canlyniad oedd: Ie 20% Na 80% Stori llawn >>>

 

DIOLCH YN FAWR IAWN I bob un ddaeth i GIG PAWB efo Anhrefn / Byd Mawr, Cwm y Glo ar Sadwrn 16 Chwefror. Diolch yn arbennig i Dewi a'r DJs, Sion, Rhys a rheolwyr Y Fricsan.

 

Mae Rhodri yn dweud NA i niwcs yng Nghymru

Ar hyn o bryd, prif broblem y criw sydd o blaid adeiladu mwy o niwcs yw bod Llywodraethau Cymru a'r Alban yn erbyn... a ddim yn hapus gyda'r syniad o gladdu gwastraff o dan eu tir chwaith. Ar 12 Mehefin (2007) dywedodd Rhodri Morgan, Prif Weinidog Cymru, wrth y llywodraeth clymblaid newydd ei ethol - ei fod o ddim o blaid mwy o orsafoedd niwclear.

Am ddyfodol hyderus i bobl Môn. Y stori wir am swyddi, dydy’r ffigyrau a fwydwyd i’r wasg ddim yn gwneud synnwyr. Darllen mwy>>

 

NA i Niwc Newydd yn y Wylfa!

Mae ychydig o wleidyddion dan arweiniad Albert Owen A.S. yn ymgyrchu dros godi gorsaf niwclear newydd yn y Wylfa, Ynys Môn, gogledd Cymru – ar ôl i’r orsaf bresennol gau yn 2010. Maen nhw’n gobeithio ennill pleidleisiau trwy ymddangos eu bod yn sicrhau swyddi.

Dydy’r gwleidyddion DDIM yn hoffi siarad am

• Iechyd y cyhoedd
• Diogelwch y cyhoedd
• Y gost i’r amgylchedd
• Y miliynau o gost I CHI

Mae’n ffaith amlwg ers pedwar degawd bod y safle presennol yn mynd i gau, ond methodd y gwleidyddion â sicrhau cyflogaeth ddiogel ar yr ynys.

Protest y llynedd yn Sizewell

Spin Niwclear

Mae dau gyn-weinidogion sy'n mynd i ennill degau o filoedd o bunnoedd ar ben eu cyflogau seneddol trwy weithio gyda'r diwydiant niwclear yn deblygol o gael eu galw o flaen pwyllgor sy'n edrych mewn i lobio. Mae'r perthynas rhwng senedd Llundain a'r diwydiant, sydd yn ymgeisio am gwerth biliynau o bunnoedd o gontractau, yn dod o dan sylw y Pwyllgor Gweinyddiaeth Cyhoeddus. Mae Ian McCartney, cyn-gadeirydd y Blaid Lafur a chyn-weinidog Masnach, a Richard Carborn, y cyn-weinidog dros Chwaraeon a chyn-gadeirydd y Pwyllgor Dethol ar Fasnach a Diwydiant, wedi cymryd y penodiadau ers sefyll i lawr o'r llywodraeth yn y haf. Times 10fed Ionawr 2008